An Thuyên

# An Thuyên

An Thuyên, tên đầy đủ Nguyễn An Thuyên (15 tháng 8 năm 1949 – 3 tháng 7 năm 2015), là một nhạc sĩ, nhạc công và Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam. Ông được biết đến là nhạc sĩ đầu tiên của Việt Nam được phong quân hàm cấp Tướng. Ông từng giữ chức Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa - Nghệ thuật Quân đội và Phó Chủ tịch thường trực Hội Nhạc sĩ Việt Nam khóa VII.

## Tiểu sử

An Thuyên sinh tại Quỳnh Lưu, Nghệ An. Sau khi tốt nghiệp trường Văn hóa nghệ thuật Nghệ An, năm 1967, ông bắt đầu công tác tại Ty Văn hoá Nghệ An. Năm 1975, ông nhập ngũ và đến năm 1977, ông về công tác tại Đoàn Văn công Quân khu 4. Từ năm 1981 đến 1988, ông theo học tại Nhạc viện Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp, ông công tác tại Phòng Văn nghệ Quân đội từ năm 1988. Tháng 8 năm 1992, ông về Trường Đại học Văn hóa - Nghệ thuật Quân đội và trở thành Hiệu trưởng của trường vào năm 1993. Ngày 2 tháng 1 năm 2008, An Thuyên được phong quân hàm Thiếu tướng, trở thành nhạc sĩ đầu tiên ở Việt Nam có vinh dự này. Ông qua đời ngày 3 tháng 7 năm 2015 tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 do nhồi máu cơ tim cấp.

## Sự nghiệp và Tác phẩm

An Thuyên là một trong những nhạc sĩ tài tình trong việc khai thác, vận dụng và phát triển vốn âm nhạc dân ca Nghệ Tĩnh. Ca khúc "Em chọn lối này", viết khoảng năm 1971, là tác phẩm đầu tiên đưa tên tuổi ông đến với công chúng. Các sáng tác của ông thường mang âm hưởng dân ca ngọt ngào, sâu lắng và có sức lan tỏa rộng lớn. Nhiều ca sĩ đã thành công với các tác phẩm của ông như Lệ Thanh, Thu Hiền, Quang Linh, Lê Anh Dũng, Anh Thơ, Hà Linh, Bùi Lê Mận.

Các ca khúc tiêu biểu của ông bao gồm "Thơ tình của núi", "Đêm nghe hát đò đưa nhớ Bác", "Hành quân lên Tây Bắc", "Khi xe tăng qua miền Quan họ", "Mẹ Việt Nam anh hùng", "Chín bậc tình yêu", "Neo đậu bến quê".

Ngoài ca khúc, An Thuyên còn sáng tác kịch hát, nhạc khí và nhạc cho phim. Một số kịch hát được dàn dựng thành công như "Trương Chi", "Đôi đũa kim giao", "Biển tình cay đắng", "Đất nước đứng lên". Ông cũng có Concerto cho sáo và dàn nhạc giao hưởng, cùng với nhạc cho khoảng 60 vở kịch nói, tuồng, chèo và nhiều bộ phim.

Các tác phẩm của ông được quần chúng đón nhận nồng nhiệt, tạo nhiều cảm xúc cho người nghe và xuất hiện trong nhiều chương trình đặc biệt cũng như album của các ca sĩ.

## Giải thưởng và Khen thưởng

*   **Giải Nhất cuộc thi ca khúc toàn quốc năm 1985**: "Tiếng đàn balalaica trên sông Đà".

*   **Giải thưởng chính thức của Bộ Quốc phòng**: "Hành quân lên Tây Bắc" (1984), "Thơ tình của núi" (1994).

*   **Giải Nhất của Bộ Văn hoá - Thông tin và Hội Nhạc sĩ Việt Nam**: "Khi xe tăng qua miền Quan họ" (1985), "Mẹ Việt Nam anh hùng" (1995).

*   **Giải Nhì Hội Nhạc sĩ Việt Nam**: "Chín bậc tình yêu" (1992).

*   **Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật năm 2007**.

Ông còn được khen thưởng danh hiệu Chiến sĩ thi đua, Chiến sĩ quyết thắng (12 năm liền), cùng với Huân chương Lao động hạng III và Huân chương Chiến công hạng I.